Ο Χάραλντ γεννήθηκε στις 21 Φεβρουαρίου 1937 στο Σκάουγκουμ, ως ο μοναχογιός του τότε διαδόχου Όλαφ και της πριγκίπισσας Μάρθα. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του ήταν ήρεμα, όμως όλα άλλαξαν όταν ήταν μόλις τριών ετών. Στις 9 Απριλίου 1940, τα γερμανικά στρατεύματα εισέβαλαν στη Νορβηγία και η βασιλική οικογένεια αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα. Ο μικρός Χάραλντ κατέφυγε αρχικά στη Σουηδία μαζί με τη μητέρα και τις δύο αδελφές του και στη συνέχεια ταξίδεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου παρέμεινε κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Ο πατέρας και ο παππούς του, βασιλιάς Χάακον Ζ΄, βρίσκονταν στη Βρετανία, από όπου συνέχισαν να στηρίζουν τη νορβηγική κυβέρνηση και την αντίσταση κατά της ναζιστικής κατοχής. Ο Χάραλντ επέστρεψε στη Νορβηγία στις 7 Ιουνίου 1945, σε ηλικία οκτώ ετών, λίγο μετά την απελευθέρωση της χώρας. Η εμπειρία της εξορίας και του πολέμου παρέμεινε ένα από τα καθοριστικά βιώματα της γενιάς του.
Μετά τη σχολική και στρατιωτική του εκπαίδευση στη Νορβηγία, ο Χάραλντ φοίτησε στο Balliol College της Οξφόρδης, όπου σπούδασε κοινωνικές επιστήμες, ιστορία και οικονομικά. Το 1957, μετά τον θάνατο του παππού του, βασιλιά Χάακον Ζ΄, έγινε διάδοχος του θρόνου. Για περισσότερες από τρεις δεκαετίες προετοιμαζόταν για τον ρόλο, αναλαμβάνοντας σταδιακά ολοένα περισσότερες επίσημες και κρατικές υποχρεώσεις.
Η στιγμή της διαδοχής ήρθε στις 17 Ιανουαρίου 1991, όταν πέθανε ο πατέρας του, βασιλιάς Όλαφ Ε΄. Ο Χάραλντ έγινε αμέσως βασιλιάς Χάραλντ Ε΄ και τέσσερις ημέρες αργότερα ορκίστηκε ενώπιον του Storting ότι θα τηρεί το Σύνταγμα. Στις 23 Ιουνίου του ίδιου έτους πραγματοποιήθηκε η τελετή καθαγιασμού του ίδιου και της βασίλισσας Σόνιας στον καθεδρικό ναό Nidaros του Τρόντχαϊμ.
Κατά τη διάρκεια της βασιλείας του, ο Χάραλντ συνδέθηκε με μια πιο σύγχρονη και ανθρώπινη εικόνα της νορβηγικής μοναρχίας. Ο θεσμός παρέμεινε κυρίως συμβολικός και αντιπροσωπευτικός, όμως ο ίδιος απέκτησε ισχυρή σχέση με την κοινωνία και τους πολίτες. Σε περιόδους εθνικού πένθους, όπως μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 22ας Ιουλίου 2011, βρέθηκε κοντά στους ανθρώπους που επλήγησαν, εκφράζοντας τον συλλογικό πόνο της χώρας.
Ο Χάραλντ είχε υιοθετήσει το ίδιο σύνθημα που είχαν χρησιμοποιήσει ο πατέρας και ο παππούς του: «Alt for Norge», δηλαδή «Όλα για τη Νορβηγία». Η φράση αυτή συνόδευσε ολόκληρη τη βασιλεία του και αποτύπωνε τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόταν τον ρόλο του ως αρχηγού του κράτους.
Μακριά από το αυστηρό πρωτόκολλο, ο Χάραλντ ήταν γνωστός για την αγάπη του στον αθλητισμό και ιδιαίτερα στην ιστιοπλοΐα. Συμμετείχε στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο το 1964 ως μέλος της νορβηγικής αποστολής και συνέχισε να αγωνίζεται για πολλά χρόνια. Το 1987 κατέκτησε το παγκόσμιο πρωτάθλημα και το 2005 το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ιστιοπλοΐας. Σταμάτησε την αγωνιστική δράση το 2022, σε ηλικία 85 ετών.
Σημαντικό κεφάλαιο στη ζωή του υπήρξε και η σχέση του με τη Σόνια Χάραλντσερ. Οι δυο τους παντρεύτηκαν στις 29 Αυγούστου 1968, σε έναν γάμο που είχε προκαλέσει συζητήσεις, καθώς εκείνη δεν προερχόταν από βασιλική οικογένεια. Παρά τις αντιδράσεις της εποχής, η σχέση τους άντεξε και η Σόνια στάθηκε στο πλευρό του σε όλη τη διάρκεια της βασιλείας του. Μαζί απέκτησαν δύο παιδιά, την πριγκίπισσα Μάρθα Λουίζα και τον διάδοχο Χάακον.
Τώρα, το βάρος της διαδοχής περνά στον Χάακον, ο οποίος γεννήθηκε στις 20 Ιουλίου 1973 και επί δεκαετίες προετοιμαζόταν για τη στιγμή που θα αναλάμβανε τον θρόνο. Τα τελευταία χρόνια είχε ήδη αναλάβει επανειλημμένα καθήκοντα αντιβασιλέα, όταν η ηλικία και τα προβλήματα υγείας περιόριζαν τη δραστηριότητα του πατέρα του. Η μετάβαση στην επόμενη γενιά είχε έτσι προετοιμαστεί σταδιακά.
Στο πλευρό του Χάακον βρίσκεται η σύζυγός του, Μέτε-Μάριτ, την οποία παντρεύτηκε το 2001. Και η δική τους σχέση είχε προκαλέσει συζητήσεις, καθώς η Μέτε-Μάριτ δεν είχε βασιλική καταγωγή και ήταν ήδη μητέρα ενός παιδιού. Ο Χάακον και η Μέτε-Μάριτ απέκτησαν δύο παιδιά, την πριγκίπισσα Ίνγκριντ Αλεξάνδρα και τον πρίγκιπα Σβέρε Μάγκνους.
Η Ίνγκριντ Αλεξάνδρα βρίσκεται πλέον στη δεύτερη θέση της διαδοχής, μετά τον πατέρα της, και αποτελεί την επόμενη γενιά της νορβηγικής μοναρχίας. Σύμφωνα με τη συνταγματική τάξη διαδοχής, ο Χάακον προηγείται και στη συνέχεια ακολουθεί η κόρη του.
Ο θάνατος του Χάραλντ Ε΄ δεν σηματοδοτεί απλώς την αλλαγή ενός μονάρχη. Για μια ολόκληρη γενιά Νορβηγών, ο Χάραλντ ήταν ο μοναδικός βασιλιάς που γνώρισαν. Ανέλαβε τον θρόνο το 1991 και παρέμεινε σε αυτόν μέχρι το τέλος της ζωής του, σε μια περίοδο κατά την οποία η Νορβηγία άλλαξε σημαντικά, ενώ η μοναρχία προσαρμόστηκε σταδιακά στις απαιτήσεις μιας σύγχρονης κοινωνίας.
Από ένα παιδί που έζησε την εξορία του πολέμου μέχρι τον μακροβιότερο μονάρχη μιας ολόκληρης εποχής για τη Νορβηγία, ο Χάραλντ άφησε πίσω του μια διαδρομή που συνδέθηκε με την ιστορία της χώρας στον 20ό και τον 21ο αιώνα. Τώρα η σκυτάλη περνά στον Χάακον, ο οποίος καλείται να συνεχίσει μια παράδοση που ο πατέρας του υπηρέτησε για περισσότερα από 35 χρόνια.
huffingtonpost.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου